Một trong những câu hỏi nhiều nhất mình nhận được gần đây đó là tìm việc làm thêm (phân biệt cái này với tìm việc thực tập nhé) ở Phần Lan như thế nào, có khó không, cách tìm việc như thế nào…

Trong phạm vi kinh nghiệm 2 năm học thạc sỹ của mình, mình có thể tổng kết lại một số điểm sau đây. Nếu bạn đã và đang du học ở Phần Lan có đọc qua post này xin vui lòng chia sẻ với những du học sinh mới của năm nay và các năm sau nhé.

Thành phố nào dễ kiếm việc làm?

Mình nghĩ ở đâu cũng vậy. Thành phố lớn, thủ đô là nơi tập trung việc làm. Ở Phần Lan lại càng rõ rệt vì diện tích lớn mà dân số rất thưa thớt. Phần Lan có gần 6 triệu dân, hơn 1 triệu dân tập trung ở vùng Metropolitian gồm có Helsinki, Espoo, Vaanta – khu vực tập trung khá nhiều trường đại học lớn cả university lẫn Applied sciences. Việc làm tập trung ở đây cũng nhiều, nhưng cạnh tranh cũng nhiều không chỉ giữa sinh viên học ở đây mà còn sinh viên từ các thành phố khác đến tìm việc làm vào mùa hè.

Nhóm thành phố thứ hai đó là những thành phố lớn tầm 100k-300k dân, theo thứ tự bao gồm Tampere, Turku, Oulu, Jyvaskyla và Lahti. Mình từng đi làm thêm hè ở Turku và thực tập ở Tampere. Ở Turku do có cảng biển, nên một số lượng lớn sinh viên đi làm thêm ở các tàu du lịch. Ở Tampere thì mình có gặp mấy bạn làm ở nhà hàng Việt Nam. Còn 3 thành phố còn lại mình không có liên lạc ở đó nên cũng không biết.

Bạn có thể xem list các thành phố và dân số ở Phần Lan tại đây

Blog.equals6.com

Các công việc làm thêm

Công việc làm thêm thông thường là lau dọn nhà cửa, khách sạn, phòng ốc, và tàu du lịch. Những công việc này lương thường từ 7-9 euros. Trước đây mình làm ở khách sạn hè lương là 7.95 euros/h (công ty Phần Lan), bạn mình làm ở tàu du lịch tầm 7 euros. Buổi tối thì tăng thêm 1 chút, còn cuối tuần thì gấp đôi. Nếu bạn làm quá 8h/ngày thì các giờ sau đó lương gấp đôi. Mình có nghe nói một số bạn làm qua trung gian nữa thì lương chỉ tầm 5 euros thôi.

Công việc nhà hàng cũng nhiều bạn làm, nhưng lương hình như khá thấp và làm nhà hàng cực lắm. Bạn có thể đọc bài của một bạn ở Jyvaskyla đi làm thêm cho chủ người Iran ở đây. Mình nghĩ nếu may mắn làm được trực tiếp cho chủ người Phần thì tốt.

Bên này tầm mấy năm trước có chủ một nhà hàng Việt Nam lớn ở Tampere bị bắt do nhận người lao động Việt Nam qua trái phép và bắt họ phải làm việc nhiều giờ đồng hồ với mức lương cực thấp. Nhìn chung việc đi làm thêm này cũng may rủi nhiều lắm, nhiều bạn phải chấp nhận làm kiểu không thuế, không hợp đồng.

Chăm sóc trẻ em, người tàn tật và người già cũng là một công việc làm thêm, mức lương tầm 9 euros. Nhưng công việc này thường hay yêu cầu tiếng Phần và nếu không thì cũng có khá nhiều điều kiện. Một công việc khác (nhưng hiếm hơn) đó là làm teacher assistant ở trường học. Nếu bạn học xuất sắc một môn gì đó, có thể bạn sẽ xin được việc làm này.

Một số các công việc khác như làm ở trang trại trồng rau, mùa hè đi hái dâu, đóng gói đồ trong nhà máy, siêu thị… nhưng mình không rõ lắm. Chỉ nghe đi hái dâu rất cực và tiền cũng không được nhiều lắm.

Những công việc sáng tạo, online, freelancer như viết lách, dịch bài… thì hoàn toàn do các bạn thôi. Internet dành cơ hội cho tất cả mọi người mà. Nếu không làm, không tìm kiếm sẽ không thấy cơ hội được. Thay vì ngồi FB nhiều giờ, hãy cân nhắc lựa chọn này.

Khi nào nên tìm việc?

Thường khi mới qua bạn sẽ mất một thời gian để làm quen với môi trường mới, sắp xếp cuộc sống, học hành và kết nối bạn bè. Giai đoạn này nhanh chậm tuỳ từng người nhưng ít nhất cũng phải mất một học kỳ 4 tháng. Sau học kỳ đầu, bạn cũng học được một ít tiếng Phần để ghi vào Cv xin việc.

Bạn hoàn toàn có thể bắt đầu ngay từ lúc mới qua bằng cách hỏi thăm những người xung quanh và làm quen với các trang web tìm việc làm ở Phần (chủ yếu bằng tiếng Phần Lan). Thấy công việc phù hợp thì cứ apply thôi.

Tìm việc bằng cách nào? 

Có 2 cách cơ bản. Tự tìm và qua người quen.

Với cách thứ nhất, bạn cứ search, dùng google translate rồi apply qua email. Cố gắng học mấy từ cơ bản tiếng Phần như công việc (työpaikka), tìm kiếm (haku), application (hakemus) để viết subject cho email. Mình tìm việc làm thêm qua cách này. Gửi rất nhiều và cũng có người liên lạc lại.

Với những công việc như lau dọn, một khi họ đã gọi bạn đi phỏng vấn (công ty nhỏ) thường họ sẽ nhận bạn. Công ty lớn thì vẫn bị loại như thường. Những công việc liên quan đến chăm sóc người thì khó hơn và tuỳ vào số lượng applications nữa. Mình nghĩ quan trọng là phải kiên nhẫn và chăm chỉ tìm kiếm. Đừng mất hi vọng tự dưng việc sẽ đến.

Cách thứ hai là qua người quen giới thiệu. Ở đâu cách tìm việc này cũng phổ biến và hiệu quả hơn. Nếu bạn là người dễ quen và tạo mối quan hệ thì sẽ có khả năng tìm việc theo cách này hơn.

Tìm việc mất bao lâu?

Thường thì cũng lâu lâu, tầm 1-2 tháng. Có người may mắn thì được nhận ngay khi apply lần đầu. Có người thì cứ phải chờ chờ chờ mãi. Mình nghĩ là phải thật kiên trì gửi application, viết thư cho họ cũng nên chân thật, không quá phóng đại khả năng của mình. Gửi 10 cái chắc cũng có 1 cái được phản hồi.

Nếu bạn muốn làm từ hè thì tháng 12 nên bắt đầu tìm kiếm. Nhìn chung thì cứ tìm, rồi gửi, rồi mở rộng phạm vi tìm kiếm. Nếu thực sự cần việc, bạn nên cân nhắc việc tìm việc ở thành phố khác và sẵn sàng di chuyển cho mùa hè.

Làm thêm có ảnh hưởng đến học tập không?

Mình đã trả lời vấn đề này trong bài Du học sinh ở Phần Lan và một vài cám dỗ.

Các website tìm việc mình liệt kê trong bài Tìm việc làm cho sinh viên quốc tế ở Phần Lan. Trang mình dùng nhiều nhất để tìm part-time job là mol.fi.

Hi vọng post này đã trả lời được phần nào những băn khoăn của các bạn. Nếu bạn có câu hỏi gì thêm, vui lòng comment phía dưới nha.

Chúc may mắn!!!